Psikoloji Sözlüğü

Bilişsel Çarpıtma Nedir?

Zihnimizin olayları gerçeğinden farklı, genellikle olumsuz ve abartılı bir şekilde yorumlamasına neden olan düşünce hatalarıdır.

Kapsamlı Tanım

Bilişsel çarpıtmalar, zihnin bir nevi 'kısa yolları' kullanırken düştüğü tuzaklardır. Bir olay karşısında otomatik olarak beliren bu düşünceler, depresyon ve anksiyetenin temel besleyicileridir. İnsanlar farkında olmadan gerçeği bir filtreden geçirir ve olayları en kötü senaryoya göre yorumlarlar.

Belirtileri Nelerdir?

  • Ya hep ya hiç düşüncesi (Her şey mükemmel olmalı, yoksa başarısızım)
  • Zihin okuma (Kesin benim hakkımda kötü düşünüyorlar)
  • Felaketleştirme (Bu sınavı geçemezsem hayatım biter)
  • Aşırı genelleme (Bir kez reddedildim, kimse beni sevmeyecek)

Nasıl Başa Çıkılır?

Bu düşünce tuzaklarından kurtulmanın yolu, onları fark edip 'kanıt sorgulaması' yapmaktır. Bilişsel Davranışçı Terapi'de (BDT) hastaya bu çarpıtmaları fark etme ve yerine rasyonel düşünceleri koyma becerisi öğretilir.

Sıkça Sorulan Sorular

S: Bilişsel çarpıtmalar depresyona yol açar mı?

C: Kesinlikle yol açabilir. Sürekli olayları felaketleştirmek veya kendini sürekli eleştirmek beynin kimyasını etkileyerek zamanla kronik mutsuzluğa zemin hazırlayan en güçlü faktörlerdendir.


Bunları da Öğrenin

Anksiyete (Yaygın Kaygı Bozukluğu)

Kişinin ortada somut bir tehlike yokken hissettiği sürekli, aşırı ve kontrol edilemeyen endişe halidir.

Majör Depresif Bozukluk (Depresyon)

Kişinin en az iki hafta boyunca sürekli hissettiği derin çöküş, ilgi kaybı ve enerjisizlik durumudur.

Profesyonel Desteğe mi İhtiyacınız Var?

Bilişsel Çarpıtma konusunda yaşadığınız zorlukları aşmak için uzman bir klinik psikolog ile görüşmek en doğru adımdır.

Hemen Randevu Alın
WhatsApp Ara Testler